Hoe was het poepen in de middeleeuwen

Laat ik eerlijk zijn: poepen in de middeleeuwen was echt niet te vergelijken met wat we nu hebben. Geen zachte wc-brillen, geen doorspoelmechanisme, geen privacy. Het hing er helemaal vanaf wie je was en waar je woonde. Boeren en stadsbewoners hadden compleet andere ervaringen. Voor de gewone man betekende het vaak gewoon de bosjes in duiken of een smerig openbaar toilet opzoeken. Rijken hadden het iets beter, met primitieve voorlopers van onze huidige toiletten. Maar de stank? Verschrikkelijk. En gezondheidsrisico's? Die waren overal.

Hoe gingen mensen in de middeleeuwen naar het toilet?

De manier verschilde enorm, echt waar. Kastelen hadden hun eigen oplossingen, en kloosters ook. Hier is wat ze gebruikten:

• Bezettingstoiletten (latrines): Stenen banken met gaten erin, soms wel meerdere naast elkaar. Ze hingen boven een waterloop of een diepe put. In kloosters moest je met z'n allen op een rij zitten - niet echt prettig.
• Kamerpotten: Vooral de adel had die, voor 's nachts. En raad eens wat ze ermee deden? Gewoon uit het raam kieperen, op straat.
• De "garderobe": Een piepklein kamertje dat uit de kasteelmuur stak. Er zat een gat in de vloer dat rechtstreeks naar de gracht of de grond leidde. Tochtig, maar privé.
• Openbare toiletten: Soms waren er openbare latrines, zoals in Londen die beroemde banken die boven de Theems hingen. Geen pretje, maar beter dan niets.
• De natuur: Voor boeren, reizigers, eigenlijk iedereen zonder privileges was het gewoon het struikgewas of een greppel. Simpel, maar vies.

Wat gebruikten ze als toiletpapier?

Toiletpapier? Haha, nee. Mensen waren creatief met wat ze vonden. Het hing af van wat er voorhanden was en wie je was:

• Stro en hooi: Goedkoop, redelijk absorberend, en overal te vinden. De standaard keuze.
• Mos en bladeren: Zachter dan stro, en gewoon in de natuur te plukken. Handig als je buiten was.
• Oude lappen en kleding: Soms waste men ze, maar vaak gooiden ze ze gewoon weg. Niet echt duurzaam.
• Het "gemak" van de elite: Rijken gebruikten fijn linnen, of in zeldzame gevallen geweekte touwen. Klinkt beter dan het was.
• Water en een spons: In het Byzantijnse Rijk hadden ze een spons aan een stok, die iedereen deelde. Vies, maar ja.

Was poepen in de middeleeuwen gevaarlijk?

Ja, absoluut. Hygiëne was een ver-van-je-bed-show. Serieuze risico's overal. Deze tabel laat het zien:

Die stank was niet alleen vies. Mensen dachten dat 'miasma' - slechte lucht - ziektes verspreidde. Ze hielden kruiden of een zakdoek voor hun neus. Geloofde je het?

Hoe ging de adel om met poepen?

De adel had het beter, maar comfort is relatief. In kastelen was de "garderobe" een tochtig kamertje dat uit de muur stak. Koud, maar privé. De naam komt trouwens van het feit dat ze er ook kleren bewaarden - de ammoniak uit pies zou motten verjagen. Een checklist voor een edelman? Zoiets:

• Een stenen zitting. In de winter: brrr, koud.
• Een emmer stro om af te vegen. Niet ideaal.
• Een dienaar voor de vieze klusjes: pot legen, stro verversen.
• Een kruidenzakje tegen de stank. Hielp een beetje.
• Soms een boekrol of perkament om te lezen. Tijd doden.

Maar eerlijk? Tijdens feesten poepten edelen gewoon op de grond van de grote zaal. Of in de haard. Dienaren ruimden het later op. Serieus.

Wat gebeurde er met al het afval?

Afvalverwerking was primitief. In steden gooiden ze 's nachts de kamerpotten leeg uit het raam, met een kreet "Garde à l'eau!" - pas op voor het water. De straten lagen vol poep, modder, en afval. Openbare latrines loosden direct in rivieren en grachten - watervervuiling was extreem. Op het platteland gebruikten ze de mest als bemesting. Recyclen avant la lettre.

Veelgestelde vragen over poepen in de middeleeuwen